Elk mens is anders, dus elke opvoeder is anders. Toch zijn er een aantal grote lijnen te ontdekken in de manier waarop we opvoeden. Je kunt daarom ook spreken van verschillende opvoedingsstijlen. Welke opvoedingsstijl heb jij? Dit artikel geeft je op een beknopte manier inzicht in jouw identiteit als opvoeder.

Hoe denk jij over opvoeding? Toen je een kind kreeg heb je waarschijnlijk geen studieboek pedagogiek opgezocht en de bladzijde over opvoedingsstijlen uit je hoofd geleerd. Eigenlijk ontdek je gaandeweg het groter groeien van je kind pas welke stijl van opvoeden jouw stijl precies is.

Er zijn veel verschillende opvoedingsstijlen, maar uiteindelijk zijn al die stijlen terug te voeren tot maar een paar verschillende. En over het algemeen hebben we allemaal een voorkeur voor één van de onderstaande drie opvoedingsstijlen. De stijl die we hanteren is over het algemeen het gevolg van onze eigen ervaring. We kiezen die stijl die we zelf hebben ervaren als kind en we zelf dus zijn gewend. En we geven dit door aan onze kinderen.

Welke opvoedingsstijlen zijn er?

Je opvoedingsstijl kun je herkennen aan hoe je nadenkt over je kind en hoe je reageert op je kind. Juist in situaties waar je het niet mee eens bent, of situaties waarin je last hebt van het gedrag van je kind, laat je je ‘natuurlijke’ opvoedingsstijl zien.

1. De autoritaire opvoedingsstijl

Je wilt graag dat alles volgens strenge regels verloopt. Regels die je misschien wel hebt overgenomen van je eigen ouders, of van een culturele stijl die generaties lang teruggaat. Een strenge ouder gelooft meestal dat een kind, zonder strikte richtlijnen om zich aan te houden, de essentiële waarden en de juiste manier om zich te gedragen niet zal leren.

Natuurlijk houdt de autoritaire ouder net zoveel van zijn kinderen als elke andere ouder. Toch geeft deze ouder vaak prioriteit aan het volgen van de strikte richtlijnen, wat ten koste gaat van een soepele relatie met het kind op de korte termijn. Van kinderen van een autoritaire ouder wordt verwacht dat ze gehoorzamen en zich houden aan de regels en afspraken. Degenen die zich daar niet aan houden kunnen straf verwachten.

Een kind dat vraagtekens stelt bij deze regels, of wil helpen om samen tot afspraken te komen, wordt doorgaans niet getolereerd. In het uiterste geval kunnen zeer autoritaire ouders hun toevlucht nemen tot geweld. De meeste autoritaire ouders beroepen zich simpelweg op hun ‘macht’ en autoriteit over hun kinderen als een manier om respect af te dwingen.

2. De overbeschermende opvoedingsstijl

Je doet je best om de best mogelijke ouder te zijn die er bestaat. Je bent bang dat wanneer je te strenge regels en eisen oplegt en het kind niet geeft wat het wil (vooral tijdens een driftbui) je het kind misschien pijn doet of tekort doet. Een overbeschermende ouder wil koste wat kost de relatie met het kind goed houden.

Overbeschermende ouders worden ook wel helikopter-ouders genoemd omdat ze hun kinderen vaak te veel beschermen door ze de ‘redden’ uit situaties (bijvoorbeeld wanneer het kind iets vergeten is). Ook willen ze hun kind beschermen tegen negatieve emoties zodat het kind gelukkig blijft.

Schommelen tussen opvoedingsstijlen

De twee opvoedingsstijlen – autoritair en overbeschermend – zijn twee uitersten. We zien dat veel ouders schommelen tussen de ene en de andere opvoedingsstijl. De schommeling die ouders laten zien is afhankelijk van hun eigen humeur, hun stressniveau en de mate waarin bepaald gedrag van hun kinderen hen daartoe aanzet.

Wat zijn de sterktes en zwaktes van elke opvoedingsstijl? 

Deze opvoedingsstijlen zijn twee uitersten. Je kunt je voorstellen dat er een derde, meer gebalanceerde en pragmatische benadering van opvoeding bestaat.

3. De evenwichtige opvoedingsstijl

Deze opvoedingsstijl is wat je eigenlijk wilt nastreven voor je kind. Evenwichtige ouders hebben, zoals de naam al zegt, een ‘breder’ en evenwichtiger beeld. Ze proberen de middenweg te vinden en hun kinderen de juiste grenzen mee te geven, terwijl ze tegelijkertijd zelfredzaamheid, een goed gevoel van eigenwaarde en verantwoordelijkheidsgevoel ontwikkelen.

Deze ouder stelt richtlijnen vast, maar doet dit met empathie en liefde, zonder de toevlucht te nemen tot woede en ‘preken’. Deze gebalanceerde stijl verzoent de sterke punten en de beperkingen van beide andere stijlen. Je gebruikt de positieve elementen van de ene stijl om de negatieve elementen van de andere stijl als het ware glad te strijken. Met deze stijl bied je zowel op de korte als op de lange termijn het beste voor je kind.

Onderzoek heeft aangetoond dat kinderen die opgevoed zijn door ouders met deze evenwichtige stijl, over het algemeen hoog scoren op het gevoel van eigenwaarde en emotionele intelligentie.

Mama zegt.. heeft effectieve hulpmiddelen en technieken

Het is heel moeilijk om je opvoedingsstijl zomaar ineens te overzien of te veranderen. Daarom heeft Mama zegt.. effectieve hulpmiddelen en technieken ontdekt en ontwikkeld om ouders te helpen bij hun eigen opvoedingsstijl en bij het overbruggen van verschillende stijlen binnen het gezin. Met Mama zegt.. haal je het beste uit je eigen opvoedingsstijl en strijk je tegelijkertijd de oneffenheden glad.

Ze maken het ook mogelijk om de gezinsdynamiek te veranderen. Je kind zal meer openstaan voor je verzoeken en er beter op reageren. Dit verlaagt de stress bij jou als ouder en je wordt minder getriggerd tot (negatieve) reflexen in je opvoedingsstijl. Hierdoor kom je dichter bij de evenwichtiger ouder die je zou moeten zijn om je kind te helpen bloeien.

Welke opvoedingsstijl heb jij? Welke opvoedingsstijl heeft je partner?

Follow my blog with Bloglovin